Mechelen (stad).html

Stad Mechelen
ligging binnen het arrondissement Mechelen in de provincie Antwerpen
Wapen	Vlag

Geografie
Gewest	Vlaanderen
Provincie	Antwerpen
Arrondissement	Mechelen
Geografische ligging	51°1′N, 4°28′E
Oppervlakte	65,19 km²
Bevolking (Bron: NIS)
Inwoners – Mannen – Vrouwen – Bevolkingsdichtheid	79.503 (01/01/2008) 48,94% 51,06% 1.220 inw./km²
Leeftijdsopbouw 0–19 jaar 20–64 jaar 65 jaar en ouder	(01/01/2006) 23,60% 58,51% 17,89%
Buitenlanders	8,02% (01/01/2008)
Economie
Werkloosheidsgraad	8,60% (gemiddeld 2007)
Gemiddeld inkomen	14.496 euro/inw. (2005)
Politiek
Burgemeester (lijst)	Bart Somers (Open VLD-CDO-Groen!)
Bestuur	Open VLD-CDO-Groen!, sp.a-spirit
Zetels Open VLD-CDO-Groen! Vlaams Belang CD&V/N-VA sp.a-spirit	41 14 11 8 8
Deelgemeenten met postcode
Postcode	Deelgemeente
2800 2800 2801 2811 2811 2812	Mechelen Walem Heffen Hombeek Leest Muizen
Overige info
Zonenummer	015 - 03
NIS-code	12025
Politiezone	Mechelen
Webadres	www.mechelen.be

Mechelen (Frans: Malines) is een stad in de Belgische provincie Antwerpen. Ze ligt centraal tussen de grote steden Antwerpen en Brussel, aan de rivier de Dijle, en telt ruim 80.000 inwoners.

De inwoners van Mechelen dragen de bijnaam Maneblussers. Sint-Rombout geldt als hun beschermheilige.

bewerk Geschiedenis

Zie het artikel Geschiedenis van Mechelen voor een uitgebreide geschiedenis.

Mechelen, de twee beroemde huizen Den Duivel en t'Paradijs (tekening van Léon van Dievoet, 1934)

Een oorkonde uit 1008 is het oudste bewaard gebleven document waarin Mechelen wordt vermeld, onder de naam Machlines. Later veranderde deze in Machele (12e eeuw), Mechgelme (14e eeuw) en uiteindelijk Mechelen (15e eeuw). De naam van de stad zou afgeleid zijn van het woord mahal, dat naar een vergader- of gerechtsplaats verwijst. Tot 1795 vormde de stad het centrum van de kleine zelfstandige Heerlijkheid Mechelen. In dat verband had het gebied dezelfde status als bv. Holland, Zeeland, Vlaanderen en Brabant. Gedurende een korte periode in de 16e eeuw werden de Nederlanden vanuit Mechelen geregeerd. Deze periode heeft bijgedragen tot het uitgebreide kunstbezit en diverse merkwaardige gebouwen. Momenteel heeft de stad het op een na hoogste aantal beschermde gebouwen van Vlaanderen, waaronder vier UNESCO-vermeldingen.

bewerk Geografie

bewerk Kernen

Mechelen telt naast het centrum nog vijf kleinere deelgemeenten, namelijk Heffen, Hombeek, Leest, Muizen en Walem.

Walem ligt ten noorden van de stad, aan de Nete. Heffen, Leest en Hombeek liggen ten westen, aan de overkant van de Zenne. Muizen ligt ten zuiden, iets verder stroomopwaarts langs de Dijle.

De stad kent daarnaast nog verschillende wijken en gehuchtjes. Het stadscentrum is administratief ingedeeld in de wijken Centrum, Mechelen-Noord, Mechelen-Zuid, Battel ten westen van de Dijle, Arsenaal en Nekkerspoel in het oosten.

#	Naam	Oppervlakte (km²)	Bevolking (01/01/2007)
I	Mechelen	27,88	63.268
II	Walem	4,50	1.794
III	Heffen	6,95	2.122
IV	Leest	9,31	2.815
V	Hombeek	9,65	3.790
VI	Muizen	6,90	5.094

Mechelse wijken

Mechelen-Noord · Mechelen-Zuid · Mechelen-Centrum · Tervuursesteenweg · Battel · Nekkerspoel · Arsenaal

Woonwijken buiten het centrum: · Otterbeek · Katanga · Oud Oefenplein · Kauwendael · Galgenberg · Marokken (Schorsvelden) · Stuivenberg

Historische buitenwijken: · Halfgalg · Geerdegem · Auwegem · Pennepoel · Nekkerspoel · Hanswijk · Zennegat

bewerk Buurgemeenten

bewerk Bevolking

bewerk Evolutie van het inwonertal

bewerk 19e eeuw

Jaar	1806	1816	1830	1846	1856	1866	1876	1880	1890
Inwonertal	20.235	20.284	24.436	29.693	31.371	34.205	39.029	42.381	51.014
Opmerking:resultaten volkstellingen op 31/12

bewerk 20e eeuw tot aan de fusie van gemeenten

Jaar	1900	1910	1920	1930	1947	1961	1970	1976
Inwonertal	55.705	59.142	58.438	60.438	60.288	64.772	65.466	64.185
Opmerking:resultaten volkstellingen op 31/12 tot en met 1970 + 31/12/1976

bewerk Na de fusie van gemeenten

Jaar	1977	1980	1985	1990	1995	2000	2005	2008
Inwonertal	78.966	77.667	76.119	75.622	75.718	75.438	77.480	79.503
Opmerking:Inwonertal op 01/01 - Bron:NIS

bewerk Spreiding van de bevolking

De deelgemeente Mechelen telt ongeveer 63.000 inwoners, de andere deelgemeenten tellen samen ongeveer 15.000 inwoners. Van de andere deelgemeenten is Muizen de grootste met ongeveer 5000 inwoners.

bewerk Bezienswaardigheden

Margaretha van Oostenrijk voor de Sint-Romboutskathedraal

Het Hof van Busleyden

bewerk Kerken

De Sint-Romboutskathedraal, waarvan de toren met twee complete beiaarden UNESCO werelderfgoed ID 943-016 is.
De barokke Onze-Lieve-Vrouw-van-Hanswijkbasiliek met haar koepel. De befaamde architect was de lokale Lucas Faydherbe.
De Sint-Janskerk (Sint-Jan de Evangelist), die De aanbidding der wijzen van Rubens herbergt.
De Onze-Lieve-Vrouw-over-de-Dijlekerk, die De wonderbare visvangst van Rubens herbergt.
De voormalige jezuïetenkerk Sint-Pieters- en Paulus, nu een parochiekerk.
De barokke Begijnhofkerk, opgedragen aan Sint-Alexius en Sint-Catharina, in het Begijnhof.
De barokke kerk van Onze-Lieve-Vrouw van Leliëndaal in de Bruul, van de hand van Lucas Faydherbe.

bewerk Musea

Museum Brusselpoort, de enige overblijvende stadspoort en archeologisch museum.
Museum Schepenhuis, het eerste stadhuis van Mechelen, gebouwd aan het einde van de 14e eeuw.
Hof van Busleyden, vroeg-renaissance residentie, nu Museum Hof van Busleyden.
Speelgoedmuseum met een unieke collectie oud en hedendaags speelgoed. Vaak nieuwe invalshoeken op speelgoed.
Joods Museum van deportatie en verzet, een museum over de deportatie van Joodse krijgsgevangenen vanuit de Dossinkazerne in de Tweede Wereldoorlog.
Mechels Horlogerie- en klokkenmuseum.
Spoorwegmuseum De Mijlpaal, een museum over het ontstaan en de ontwikkeling van spoorwegen en de invloed ervan op de stad Mechelen.
Klokkenmuseum Huis Michiels, een museum over de torenuurwerken en de geschiedenis van het klokkengieten.
Brouwerij Het Anker, een bierbrouwerij met een museumgedeelte.
Koninklijke Manufactuur van Wandtapijten De Wit, een internationaal vermaarde instelling die oude wandtapijten restaureert.
Centrum voor Oude Kunst 't Vliegend Peert [1], een onderzoeksinstituut voor de studie van de schilderkunst van de Zuidelijke Nederlanden tussen 1500 en 1650, met nadruk op de satirisch-moraliserende thematiek. Niet alleen bekende meesters als Jeroen Bosch en Pieter Bruegel maar ook minder bekende schilders als Jan en Frans Verbeeck, Jan Mandyn en Jan Massys behoren tot de kern van het onderzoeksgebied.

bewerk Andere gebouwen

Het Klein en het Groot Begijnhof (dit laatste is UNESCO werelderfgoed ID 855-003)
Stadhuis van Mechelen met een flamboyant-gotische gevel en oudere Lakenhal met het Belfort van Mechelen (dit ouder gebouw is UNESCO werelderfgoed ID 943-015)
Het Hof van Savoye is nu het gerechtshof van Mechelen, maar was vroeger de residentie van Margaretha van Oostenrijk.

bewerk Andere bezienswaardigheden

Grote Markt
De Kruidtuin, met marmeren standbeeld van de wereldbefaamde lokale herbalist Rembert Dodoens
Planckendael: het dierenpark van Mechelen
Technopolis: doe-centrum voor wetenschap en technologie
Hoogbrug: oudste stenen brug
Lamot: de vroegere brouwerij is nu omgebouwd tot een tentoonstellingsruimte en een erfgoed- en congrescentrum
Melaan: een vlietje in het stadscentrum

bewerk Evenementen

bewerk Om de 25 jaar

De Cavalcade gevolgd door de Ommegang. Deze laatste is als traditie van de reuzenstoet erkend als UNESCO Meesterwerk van het Orale en Immateriële Erfgoed van de Mensheid.

bewerk Jaarlijks

De Hanswijkprocessie (zondag voor Hemelvaart)
Muziekfestivals:
- Parkpop in de Kruidtuin, elke donderdagavond in juli en augustus
- Maanrock (3e weekend in augustus) op de Grote Markt

bewerk Zeer geregeld

Beiaardconcerten vanuit de kathedraal
- het hele jaar door op zaterdag en maandag om 11.30 uur en zondag om 15.00 uur
- zomerconcerten van juni tot half september: elke maandag om 20.30 uur

bewerk Vertier

bewerk Sport

Mechelen herbergt twee van de oudste voetbalploegen van België: Racing Mechelen (stamnummer 24) en KV Mechelen (stamnummer 25), beide opgericht in 1904
Windsurfclub Alleman is gevestigd aan de 36 hectare grote Egleghemvijver, evenals Zeil- en Surfclub WVD (Watersportvereniging van de Dijlestreek)
De Nekker is een sport- en recreatiedomein. De aanliggende Nekkerhal is een grote expositie- en evenementenhal.

bewerk Gastronomie

Mechelse koekoek: een kippenras
Gouden Carolus: een serie bieren gebrouwen door brouwerij Het Anker
Mechels maantje: een chocolaatje
Mechels torentje: een zandkoekje
Mechels margrietje: een citroenkoekje

bewerk Nieuwe stadsprojecten

bewerk Politiek

bewerk Gemeenteraad

De Mechelse gemeenteraad bestaat uit 41 zetels.

bewerk College van burgemeester en schepenen

Bart Somers, burgemeester
Caroline Gennez, schepen
Frank Nobels, schepen
Ali Salmi, schepen
Marina Debie, schepen
Karel Geys, schepen
Kristl Strubbe, schepen
Rita Janssens, schepen
Greet Geypen, schepen

bewerk Verkeer en vervoer

bewerk Spoorwegen

In 1835 werden de eerste spoorlijnen in België aangelegd, met Mechelen als centraal punt: de lijnen naar Brussel, Antwerpen en Dendermonde. De stad bleef na 1835 nog tientallen jaren het middelpunt van het Belgisch spoorwegverkeer.

Vandaag ligt het station Mechelen langs de spoorlijnen 25 / 27 (Brussel / Schaarbeek - Antwerpen) en 53 (Schellebelle - Leuven). Het station Mechelen-Nekkerspoel ligt langs de spoorlijnen 25 / 27 en 27B.

bewerk Wegen

Langs het westen van Mechelen heen passeert de A1/E19 Brussel - Antwerpen. In een halve boog rond het noorden van de stad loopt de R6, de grote ring van Mechelen. Rond het stadscentrum loopt de R12. Vanuit Mechelen lopen onder andere in noordelijke en zuidelijke richting de N1 naar respectievelijk Antwerpen en Brussel, in noordwestelijke richting de N16 tot in Sint-Niklaas en in zuidoostelijke richting de N26 naar Leuven.

bewerk Openbaar vervoer

Het openbaar vervoer in Mechelen bestaat uit een busnetwerk geëxploiteerd door De Lijn. Er zijn 8 stadslijnen en verschillende streeklijnen. De hoofdzetel van De Lijn bevindt zich ook in Mechelen.

bewerk Onderwijs

Mechelen is een redelijk belangrijke stad in verband met onderwijs. Leerlingen uit Groot-Mechelen lopen dikwijls hun basisschool in de stad.

Leerlingen die in de wijde omtrek rond de stad wonen volgen hier Secundair Onderwijs. De drie verschillende netten zijn hier vertegenwoordigd. Hieronder een lijst van de scholen en hun aanbod. Omdat dit aanbod dikwijls zeer divers is worden de voornaamste vakgebieden opgesomd.

Mechelen heeft ook een hogeschool (de KHM) waar ongeveer 5000 studenten van over heel Vlaanderen zijn ingeschreven. De Artesis Hogeschool Antwerpen heeft ook een vestiging in Mechelen. Hun vakgebieden zijn ook opgesomd.

Secundair Onderwijs
- Katholiek Onderwijs
  - Berthoutinstituut Klein Seminarie (Bim-Sem) (Voornamelijk sport (bekend) en algemene vorming)
  - COLOMAplus (Sinds 2007: fusie van O.L.V. De Ham en Coloma) (Toerisme, gastronomie, schoonheid, informatica en handel)
  - Scheppersinstituut (Algemene vorming)
  - Sint-Janshof (Buitengewoon beroepsonderwijs)
  - Sint-Romboutscollege (Algemene vorming)
  - Technische Scholen Mechelen (Voornamelijk bouw en industrie)
  - Ursulinen Mechelen (Algemene vorming, handel en zorg + 4e graad mode)
- Gemeenschapsonderwijs
  - Koninklijk Atheneum I Pitzemburg (Algemene vorming)
  - Koninklijk Atheneum II Lyceum (Algemene vorming en kunst)
  - Koninklijk Technisch Atheneum Paramedisch instituut (Chemie, Farmacie, Gezondheid en welzijnszorg + 4e graad)
  - Koninklijk Technisch Atheneum Wollemarkt (Voornamelijk handel en informatica, schoonheid, zorg en gastronomie)
- Provinciaal Onderwijs
  - Provinciaal Instituut voor Tuinbouwonderwijs (Land- en tuinbouw)
Hoger onderwijs
- Katholieke Hogeschool Mechelen
  - Bekende lerarenopleiding (campus De Vest)
  - Bekende journalistiekopleiding (campus De Ham)
  - Grootste toerismeopleiding van België (campus Kruidtuin)
  - Informatica-opleidingen (campus Kruidtuin)
  - Managementopleiding (campussen De Vest en De Ham)
  - Opleiding interieurvormgeving (campus Lucas Faydherbe)
  - Verpleegkunde (campus De Vest)
- Artesis Hogeschool Antwerpen (campus Dodoens)
  - Opleiding Vastgoed
  - Opleiding Elektronica en ICT

bewerk Diversen

Mechelen is bekend om zijn beiaard en zijn beiaardschool, die heel wat buitenlandse cursisten aantrekt. Het was het levenswerk van Jef Denyn.
de Nekkerhal met zijn beurzen, festivals, rommelmarkten, concerten.
cultuur: Cultuurcentrum Mechelen
cultuur: Kunstencentrum nOna
toerisme: stadswandelingen, rondleidingen, rondvaarten op de Mechelse Binnendijle
In Mechelen woont een grote gemeenschap van uit Turkije gevluchte Assyrische christenen.

bewerk Bekende Mechelaars

bewerk Clerici

Matthias Hovius, aartsbisschop

bewerk Media

Stef Lernous, regisseur
Carry Goossens, acteur
Yves Desmet, journalist
Mark Uytterhoeven, televisiemaker
Veronique Leysen, actrice
Roos Van Acker, radio- en tv-presentatrice
Valerie de Booser, model en tv-figuur
Koen Wauters, zanger en tv-presentator
Dirk Tuypens, acteur
Tine van den Brande, actrice en presentatrice
Koen Van Impe, acteur
Pat Donnez, radiopresentator
Hans Otten, radio- en tv-presentator
Louis Neefs, zanger
Gunther Neefs, zanger
Jo Leemans, zangeres
Patrick Riguelle, muzikant

bewerk Kunstenaars

Theodoor Verschaeren (1874-1937), kunstschilder en graficus
Rik Wouters (1882-1916), kunstenaar
Prosper De Troyer (1880-1961), kunstenaar
Louis Royer (1793-1868), beeldhouwer
Rombout Faydherbe (1647-1674?), schilder
Frans Langhemans (1661-1720), beeldhouwer
Ernest Wynants (1878-1964), kunstenaar
Theo Blickx (1875-1963), kunstenaar
Pieter-Bernard Vanhumbeeck (1888-1965), beeldhouwer
Karel Verleyen, schrijver
Theodoor Verhaegen, 1700-1759, beeldhouwer

bewerk Sport

Francis Dessain (1875-1951), kanunnik en voetbalvoorzitter
Gerard Bosch van Drakestein (24 juli 1887), Nederlands wielrenner
Rik De Saedeleer (1924), voetballer, tv-presentator

bewerk Wetenschappers

Jean François Michel (1697-1773), wetenschappelijk onderzoeker - schrijver
Pierre-Joseph van Beneden (1809-1894), paleontoloog en zoöloog

bewerk Politici

Jan II Carondelet (1469)-(1545), geestelijke, politicus en rechtsgeleerde, en één der belangrijkste adviseurs van Karel V.
Oscar Van Kesbeeck (1886-1943)- advocaat, volksvertegenwoordiger, voorzitter KBVB, schepen van Onderwijs

bewerk Anderen

François Emmanuel Van Ertborn (1716-1791), baron
Jef Contryn, poppenspeler

bewerk Partnersteden (vroeger en nu)

Arvada (Verenigde Staten)
Chengdu (China), sinds 1993
Sibiu (Roemenië), sinds 1996
Sucre (Bolivia)
Helmond (Nederland)
Dijon (Frankrijk)
Nador (Marokko)

bewerk Foto's

De Grote Markt in Mechelen	Sotscop in de Onze-Lieve-Vrouwstraat	IJzerenleen (= ijzeren leuningen), een winkelstraat in Mechelen (op 4 augustus 2004)	Brug over Dijle aan de IJzerenleen
Het groen waterke, nabij het Hof van Busleyden	Een huis in de IJzerenleen.	De Dijle en de Lamot-site